เพรดนิโซโลน 5 มิลลิกรัม (ชนิดเม็ด)
เพรดนิโซโลน เป็นยากลุ่มสเตอรอยด์ใช้เพื่อบรรเทาอาการแพ้ หรือลดอาการอักเสบที่รุนแรง และการใช้รักษาโรคบางชนิดที่เกิดจากภูมิคุ้มกันผิดปกติ ซึ่งต้องวินิจฉัยโดยแพทย์ การใช้ยานี้อาจทำให้เกิดอันตรายรุนแรงได้จึงต้องสั่งจ่ายยาโดยแพทย์เท่านั้น
1. ข้อควรรู้ก่อนใช้ยา : ห้ามใช้ยานี้ในกรณีต่อไปนี้
- เมื่อเคยแพ้ยานี้ หรือกลุ่มสเตอรอยด์ชนิดอื่น
- กำลังเป็นโรคแผลในกระเพาะอาหาร หรือลำไส้ เพราะยานี้ทำให้แผลรุนแรงขึ้น และกระเพาะอาหารหรือลำไส้ทะลุได้
- กำลังเป็นวัณโรค หรือกำลังติดเชื้อไวรัส เช่น อีสุกอีใส หัด เริม หรือติดเชื้อที่ตา เพราะทำให้โรคติดเชื้อเหล่านี้รุนแรงขึ้น
- กำลังเป็นโรคกระดูกพรุน เพราะทำให้กระดูกพรุนมากขึ้น และกระดูกแตกหักง่ายขึ้น
- เป็นโรคทางจิตขั้นรุนแรง เพราะทำให้อาการทางจิตรุนแรงขึ้น
1.1 ข้อควรระวังเมื่อใช้ยานี้ : ควรหลีกเลี่ยงหรือปรึกษาแพทย์ก่อนใช้ยานี้ในกรณีต่อไปนี้ เพราะอาจทำให้โรครุนแรงขึ้นหรือเกิดอันตรายจากยานี้มากขึ้น
- เด็ก อาจทำให้เด็กเติบโตช้ากว่าปกติ
- ผู้สูงอายุ เพิ่มความเสี่ยงอันตรายจากการใช้ยา
- โรคกล้ามเนื้ออ่อนแรง , โรคความดันโลหิตสูง ,โรคต้อหิน, โรคตับ ,โรคไทรอยด์บางชนิด ,โรคเบาหวาน ,โรคลมชัก ,โรคหัวใจ
- แจ้งแพทย์หากคุณอยู่ในกลุ่มใดกลุ่มหนึ่ง ดังต่อไปนี้
- กำลังตั้งครรภ์ โดยเฉพาะในช่วงสามเดือนแรก เพราะอาจมีอันตรายต่อทารกในครรภ์ แต่แพทย์อาจพิจารณาสั่งใช้ยานี้หากมีเหตุผลทางการแพทย์
- กำลังให้นมบุตร เนื่องจากยาถูกขับออกทางน้ำนม
- แจ้งทันตแพทย์หรือเภสัชกรถึงยาทั้งหมดที่ใช้อยู่ โดยเฉพาะยาแก้ปวดต้านการอักเสบกลุ่ม NSAIDs เช่น ไอบูโพรเฟน ยาต้านการแข็งตัวของเลือด ยารักษาเบาหวาน ยากดภูมิคุ้มกัน ยารักษาวัณโรคหรือยาต้านเชื้อเอชไอวี และแจ้งหากมีกำหนดฉีดวัคซีนเชื้อเป็น (live vaccine) หากทันตแพทย์สั่งยานี้ร่วมกับยาแก้ปวดหรือยาปฏิชีวนะ ให้รับประทานตามที่สั่ง และหลีกเลี่ยงเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ระหว่างใช้ยา
2. วิธีใช้ยา : ขนาดและวิธีใช้
- ควรใช้ยาตามคำแนะนำของแพทย์หรือเภสัชกรเท่านั้น
- กินยานี้พร้อมอาหารหรือหลังอาหารทันที หรือกินยาพร้อมนม และดื่มน้ำมากๆ เพื่อลดอาการปวดมวนท้อง
- ถ้ากินยาวันละ 1 ครั้ง ให้กินหลังอาหารมื้อเช้าเพื่อลดผลข้างเคียงของยา
2.1 หากลืมรับประทานยา ควรทำอย่างไร
- หากนึกขึ้นได้ภายใน 12 ชั่วโมง ให้รับประทานยาทันที แต่ถ้าลืมเกิน 12 ชั่วโมง ไม่ต้องรับประทานยามื้อนั้น ให้รอรับประทานยาของมื้อถัดไป และห้ามเพิ่มขนาดยาเป็นสองเท่า
- ถ้าทานยามากกว่าวันละ 1 ครั้ง หรือทานยาแบบวันเว้นวัน ให้ปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร
3.ข้อควรปฏิบัติขณะใช้ยา :
- ใช้ยานี้ตามแพทย์สั่งอย่างเคร่งครัด หากอาการแย่ลงหรือมีผลข้างเคียงจากยาที่ทนไม่ได้ให้แจ้งแพทย์
- ห้ามลดหรือหยุดกินยาเอง เพราะอาจทำให้อาการของโรคกำเริบหรือเกิดอาการขาดยา ทำให้ความดันเลือดต่ำหมดสติได้
- อย่าอยู่ใกล้ชิดผู้ติดเชื้อวัณโรคและไวรัส เช่น อีสุกอีใส หัด เพราะยานี้ทำให้ติดเชื้อได้ง่ายขึ้น และมีอาการติดเชื้อรุนแรง หากมีอาการติดเชื้อรุนแรง เช่น มีไข้ มีผื่น ให้รีบไปพบแพทย์
- แจ้งแพทย์หรือทันตแพทย์ว่ากำลังใช้ยานี้หากต้องผ่าตัดหรือทำฟัน เนื่องจากอาจต้องปรับขนาดยา
4.อันตรายที่อาจเกิดจากยา :
อาการที่ต้องหยุดยาแล้วรีบพบแพทย์ทันที
- กล้ามเนื้ออ่อนแรง ปวดกล้ามเนื้อ เส้นเอ็นฉีกขาด เลือดออกทางช่องคลอดหรือตกขาวผิดปกติ บวมที่ใบหน้า เปลือกตา ริมฝีปาก ลมพิษ ประจำเดือนผิดปกติ ปวดท้อง คลื่นไส้ อาเจียนรุนแรง ปวดหลัง ปวดกระดูก กระดูกแตกหัก ปวดหัว ปวดตา ตาพร่า มองเห็นไม่ชัด ผื่นแดง ตุ่มพอง ผิวหนังหลุดลอก มีจ้ำเลือดตามผิวหนัง รอยฟกช้ำหรือเลือดออกผิดปกติ มีอาการชัก มีอาการติดเชื้อ เช่น มีไข้ หนาวสั่น เจ็บคอ รู้สึกอ่อนเพลียรุนแรง หน้ากลมบวม ตัวบวม น้ำหนักขึ้นเร็วผิดปกติและเท้าบวม หน้ามืด เป็นลม แน่นหน้าอก หายใจลำบาก อารมณ์แปรปรวน นอนไม่หลับ ประสาทหลอน ซึมเศร้า อยากฆ่าตัวตาย อุจจาระมีสีดำคล้ายยางมะตอยหรือมีเลือดปน
อาการที่ไม่จำเป็นต้องหยุดยา แต่ถ้ามีอาการรุนแรงให้พบแพทย์ทันที
- ปวดมวนท้อง อาหารไม่ย่อย , เป็นสิว ผิวหนังบางลง ผิวหนังแตก ,มีขนตามร่างกายมากขึ้น, เหงื่อออกมาก อยากอาหารมากขึ้น น้ำหนักตัวเพิ่มขึ้น น้ำลายมากขึ้น และปัสสาวะมากขึ้น
5. ควรเก็บยาอย่างไร:
- เก็บยานี้ไว้ในภาชนะบรรจุเดิมตามที่ได้รับมา
- เก็บยาในที่แห้ง อย่าให้โดนแสงโดยตรงโดยทั่วไปควรเก็บที่อุณหภูมิห้อง (ไม่เกิน 30 องศาเซลเซียส)
- เก็บยาให้พ้นมือเด็ก
หมายเหตุ: ข้อมูลนี้เป็นข้อมูลโดยย่อทั่วไป โปรดอ่านเอกสารกำกับยาอย่างละเอียดก่อนใช้ และสอบถามแพทย์หรือเภสัชหากมีข้อสงสัย
เพรดนิโซโลนในงานทันตกรรม
ทำไมทันตแพทย์จึงสั่งจ่ายยานี้
เพรดนิโซโลนเป็นยาในกลุ่มคอร์ติโคสเตียรอยด์
ทันตแพทย์สั่งจ่ายยานี้เพื่อลดอาการบวมที่เกิดขึ้นภายหลังการผ่าตัดใหญ่ในช่องปากหรือขากรรไกร ยานี้มิใช่ยาแก้ปวดและมิใช่ยาปฏิชีวนะ จึงไม่ได้ใช้ทดแทนยาตัวอื่นที่ท่านได้รับมา ขอให้รับประทานตามที่ทันตแพทย์กำหนดอย่างเคร่งครัด หากมีข้อสงสัยเกี่ยวกับยานี้ ขอให้สอบถามคลินิก มิใช่ปรับขนาดยาด้วยตนเอง
ยาช่วยจัดการกับอาการที่ผู้ป่วยรู้สึก แต่ไม่ได้ขจัดต้นเหตุของปัญหา ฟันซี่ที่ต้องได้รับการรักษา ก็ยังคงต้องได้รับการรักษาอยู่ดี
ใช้กับหัตถการใดบ้าง
- การผ่าตัดขากรรไกร
- รากฟันเทียม — รากฟันเทียม, การดูแลหลังผ่าตัด
- การถอนฟัน / ฟันคุด — การถอนฟัน, ฟันคุด, การดูแลหลังผ่าตัด
หากอาการปวดไม่ทุเลาลงหรือแย่ลง กรุณาติดต่อคลินิก